Bé kém hấp thu chậm tăng cân phải làm sao?

TS.BS Phan Bích Nga TS.BS Phan Bích Nga
Ngày trả lời:
17/12/2021
Tóm tắt nội dung | 
TS.BS Phan Bích Nga

Bé kém hấp thu chậm tăng cân là một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng suy dinh dưỡng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển sau này. Vậy nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng này và làm thế nào để cải thiện. Bỏ túi ngay đáp án trong bài viết sau đây.

Kém hấp thu chậm tăng cân ở trẻ là gì?

Hấp thu kém chậm tăng cân là tình trạng bộ máy tiêu hóa hấp thu dinh dưỡng từ thức ăn ít hơn bình thường. Vì vậy dù ăn uống tốt, trẻ vẫn có thể thiếu hụt vitamin, protein, protid, khoáng chất và nhiều dinh dưỡng cần thiết khác. Việc hấp thụ dinh dưỡng kém nếu để kéo dài sẽ khiến cơ thể không đủ năng lượng để hoạt động. Lâu ngày rơi vào tình trạng suy dinh dưỡng, còi cọc, chậm phát triển chiều cao và cân nặng.

Theo các chuyên gia, tùy vào độ tuổi mà chỉ số cân nặng của bé sẽ có sự khác nhau. Cụ thể ở trẻ sơ sinh 6 tháng đầu có thể tăng từ 1.5-2.5cm chiều cao/ tháng và 140-200g cân nặng/ tuần. Tuy nhiên từ tháng thứ 6 trở đi, quá trình tăng trưởng này có phần chậm lại. Lúc này con sẽ chỉ tăng khoảng 1cm/ tháng và 85-140g/ tuần.

Đôi khi, chậm tăng cân chỉ là bước lùi tạm thời trong quá trình phát triển của bé. Tuy nhiên nếu tình trạng này kéo dài từ 2-3 tháng liên tiếp thì rất có thể trẻ đang gặp phải các vấn đề sức khỏe như tiêu chảy, dị ứng thực phẩm, rối loạn tiêu hóa,... Để chắc chắn bé có bị kém hấp thu chậm tăng cân hay không mẹ có thể dựa vào bảng cân nặng và chiều cao mà WHO đưa ra dưới đây.

Tiêu chí nhận biết bé chậm tăng cân
Tiêu chí nhận biết bé chậm tăng cân

Lý do khiến bé kém hấp thu chậm tăng cân là gì?

Theo dõi cân nặng và chiều cao là việc làm mà nhiều ông bố bà mẹ quan tâm khi nuôi con nhỏ. Sẽ chẳng có gì đáng nói nếu như chỉ số này tương đương với khả năng ăn uống của bé. Thế nhưng nghịch lý là rất nhiều trường hợp bé ăn nhiều, ngủ tốt nhưng lại hấp thụ kém, chậm tăng cân. Vậy lý do là gì?

Chế độ ăn không đúng

Bé ăn hấp thu kém chậm tăng cân có thể là do chế độ ăn thiếu khoa học. Theo các chuyên gia, một chế độ ăn hợp lý phải đảm bảo cân bằng 4 nhóm chất là tinh bột, chất đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất. Nếu mẹ cố tình nhồi nhét một loại chất sẽ khiến con quen dạ và ngừng tiếp nhận đồ ăn mới. Lâu ngày sẽ sinh ra tình trạng "thừa lượng thiếu chất". Dù bé ăn nhiều nhưng vẫn không đủ dinh dưỡng để tăng trưởng và phát triển.

Bữa ăn thất thường

Cuộc sống hiện đại khiến không ít mẹ bỉm bị cuốn theo công việc. Vì vậy để tiết kiệm thời gian các mẹ thường cho bé ăn nhiều thay vì chia nhỏ khẩu phần ăn. Không chỉ thế, khoảng cách giữa các bữa ăn không đều đặn khi gần, khi xa cũng khiến hệ tiêu hóa rối loạn. Hệ quả là bé ăn kém hấp thu chậm tăng cân hơn bạn bè.

Bé hấp thu kém có thể do bị ép ăn nhiều trong 1 bữa
Bé hấp thu kém có thể do bị ép ăn nhiều trong 1 bữa

Chế biến sai cách

Sai lầm trong cách chế biến cũng là nguyên nhân khiến bé hấp thu kém chậm tăng cân. Theo chuyên gia, việc chế biến sai cách sẽ làm thực phẩm mất đi dưỡng chất cần thiết. Vì vậy dù bé rất nhiều cũng không thể hấp thụ và tăng cân. Một số sai lầm mẹ thường gặp phải khi chế biến đồ ăn là:

  • Dự trữ thực phẩm trong tủ lạnh dẫn đến món ăn mất đi độ tươi ngon và hàm lượng dinh dưỡng.
  • Ngoài ra thói quen hâm đi hâm lại thức ăn cũng sẽ khiến vitamin và khoáng chất bị hao hụt rất nhiều.

Nhiễm giun sán

Giun sán là nguyên nhân chủ yếu khiến bé kém hấp thu chậm tăng cân. Theo các chuyên gia, khi ký sinh trong đường ruột giun sán sẽ trở thành đối thủ cạnh tranh dinh dưỡng của bé. Khiến con không đủ dưỡng chất để phát triển khỏe mạnh. Mặt khác các loại vi sinh vật có hại này có thể làm tổn thương niêm mạc ruột, gây chảy máu, giảm hấp thu dưỡng chất, khiến bé chậm tăng cân.

Hệ tiêu hóa còn yếu hoặc mắc bệnh

Giai đoạn đầu, hệ tiêu hóa của bé chưa thực sự phát triển hoàn thiện. Vì thế nguy cơ rối loạn tiêu hóa là rất cao. Đây cũng là lý do vì sao khiến trẻ ăn mãi mà không hấp thu và tăng cân đều.

Ngoài ra theo các chuyên gia, một số bệnh lý như tiêu chảy, kiết lị, viêm phổi… cũng có thể khiến bé ăn kém hấp thụ chậm tăng cân. Lúc này bé có thể gặp phải hiện tượng nôn trớ, đau bụng khi tiếp xúc với thực phẩm.

Hệ tiêu hóa có vấn đề trẻ sẽ khó hấp thụ và tăng cân
Hệ tiêu hóa có vấn đề trẻ sẽ khó hấp thụ và tăng cân

Bé nhai không kỹ

Bé hấp thu kém chậm tăng cân còn có thể là do con mải chơi dẫn đến việc ăn uống vội vàng, nhai nuốt không kỹ làm hệ tiêu hóa bị rối loạn. Lâu ngày gây ra tình trạng giảm hấp thu, chậm tăng cân dù ăn rất nhiều.

Dấu hiệu nhận biết bé kém hấp thu chậm tăng cân

Trẻ kém hấp thu chậm tăng cân nếu để kéo dài sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển thể chất cũng như trí não. Ngoài ra theo nhiều nghiên cứu khoa học, chậm tăng cân, khó hấp thu  có thể khiến cơ thể thiếu hụt vi chất gây ra suy giảm miễn dịch,  khiến cơ thể không đủ khả năng chống chói với các tác nhân gây bệnh. Vì vậy ngoài chỉ số cân nặng và chiều cao mẹ hãy bỏ túi cách nhận biết tình trạng này bằng những dấu hiệu đơn giản dưới đây:

  • Trẻ có biểu hiện đau bụng, nôi ói khi ăn cơm.
  • Xuất hiện triệu chứng tiêu chảy, phân lỏng có nhiều nước.
  • Sức đề kháng giảm, bé dễ mắc bệnh.
  • Có dấu hiệu sụt hoặc chững cân trong vài tháng liên tiếp.
  • Vùng da khô nẻ, có dấu hiệu bầm tím khi va đập nhẹ.
  • Ngoài ra một số bé còn thay đổi tính tình, hay quấy khóc và cáu gắt với người thân.
  • Ở những trẻ hấp thu dinh dưỡng kém tình trạng tiêu chảy mãn tính chính là triệu chứng điển hình.

Ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ mẹ nên đưa bé đi gặp bác sĩ để có cách điều trị kịp thời.

Dấu hiệu nhận biết bé bị chậm tăng cân
Dấu hiệu nhận biết bé bị chậm tăng cân

Bé kém hấp thu chậm tăng cân và cách cải thiện "dễ ợt"

Bé kém hấp thu chậm tăng cân khiến mẹ không khỏi lo lắng. Dưới đây Appetito sẽ bật mí 6 cách xử lý gọn lẹ tình trạng này.

Xây dựng thực đơn hợp lý, đa dạng

Thực đơn đủ chất và hợp lý là gọng kìm quan trọng để bé hấp thu và tăng cân đều. Theo đó bữa ăn của bé phải đảm bảo thịt, cá, trứng, sữa, nước ép, hoa quả, sữa chua, hạn chế đồ chiên rán, nhiều dầu mờ.

Ngoài việc xây dựng thực đơn hợp lý mẹ cũng cần đa dạng món ăn, chế biến linh hoạt, lựa chọn thực phẩm tươi sống để bé có thể hấp thụ dưỡng chất tối đa.

Cho bé vận động nhiều

Thể dục, thể thao là yếu tố kích thích nhu động ruột, hỗ trợ tiêu hóa hoạt động tốt hơn. Theo các chuyên gia dù mẹ có cho bé ăn bao nhiêu món ăn ngon mà cơ thể không tiếp nhận thì cũng vô nghĩa. Vì vậy để bé tăng cân và phát triển đều phụ huynh nên khuyến khích con nhỏ tập luyện thể dục, thể thao nhẹ nhàng. Duy trì thói quen 10-15 phút/ngày với các các trò chơi như đi bộ, đánh bóng, nhảy dây,...

Cho bé chơi thể thao nhiều hơn
Cho bé chơi thể thao nhiều hơn

Tẩy giun định kỳ

Giun sán có khả năng cạnh tranh dinh dưỡng của trẻ. Do đó với bé kém hấp thu chậm tăng cân từ 2 tuổi mẹ nên tẩy giun định kỳ 6 tháng/ lần. Đồng thời đưa trẻ đi khám sức khỏe thường xuyên để phát hiện và xử lý vấn đề bất thường kịp thời. Tránh ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa và phát triển của bé.

Cho bé ăn nhiều bữa trong ngày

Bé ăn mãi không tăng cân có thể do ăn quá nhiều trong một bữa khiến dạ dày tăng gánh nặng và giảm hấp thu dinh dưỡng. Vì vậy thay vì cho bé ăn 3 bữa chính mẹ chia thành 5 bữa trong ngày gồm 3 bữa chính và 2 bữa phụ. Đồng thời đảm bảo khoảng cách giữa các bữa vừa đủ để dạ dày kịp tiêu hóa.

Dùng sản phẩm hỗ trợ tiêu hóa

Hệ tiêu hóa có vấn đề là nguyên nhân chủ yếu khiến bé biếng ăn kém hấp thu chậm tăng cân. Vì vậy ngoài việc xây dựng chế độ dinh dưỡng hàng ngày mẹ nên cho bé sử dụng các loại sản phẩm bổ sung như men vi sinh, bào tử lợi khuẩn để cân bằng vi sinh đường ruột, hỗ trợ quá trình hấp thu dinh dưỡng tốt hơn. Tuy nhiên để đảm bảo an toàn trước khi áp dụng mẹ nên tham khảo ý kiến bác sĩ về sản phẩm và liều lượng bổ sung sao cho phù hợp với bé.

Bổ sung thực phẩm dễ hấp thụ

Để bé hấp thụ và tăng cân tốt mẹ nên sử dụng các loại thực phẩm dễ hấp thu như trái cây, cá rau xanh, thịt gà, sữa chua, thực phẩm giàu vitamin B, chất xơ,... Nhóm thực phẩm này chứa một lượng lớn vitamin và khoáng chất có khả năng chuyển hóa carbohydrate trong thực phẩm thành năng lượng cho tế bào đồng thời kích thích sự thèm ăn ở trẻ.

Bổ sung thực phẩm dễ hấp thu cho bé
Bổ sung thực phẩm dễ hấp thu cho bé

Trên đây là 6 bí quyết giúp cải thiện tình trạng bé kém hấp thu tăng cân chậm. Hy vọng với thông tin này mẹ sẽ sớm tìm được cách giúp bé tăng cân khỏe mạnh.

Tham khảo thêm:

bộ sản phẩm fitobimbi